Waterkwaliteit onder druk

Waarom doelen halen iets anders is dan vooruitgang boeken

De Europese doelen voor waterkwaliteit komen dichterbij, maar in Nederland blijven de resultaten achter. Dat leidt tot stevige conclusies in rapportages en toenemende druk op de watersector. Toch is de werkelijkheid complexer dan een simpele score van gehaald of niet gehaald.

Waterkwaliteit is geen knop die je even omzet. Het is het resultaat van decennia aan keuzes, verspreid over sectoren, bestuurslagen en landsgrenzen.

Het probleem zit niet op één plek

Waterschappen werken dagelijks aan schoner water. Tegelijkertijd komen verontreinigingen via landbouw, industrie en buitenlandse rivieren het systeem binnen. Nieuwe stoffen worden ontdekt voordat ze goed gereguleerd zijn. En maatschappelijke functies stellen steeds hogere eisen aan hetzelfde watersysteem.

Daarmee wordt waterkwaliteit een gedeeld probleem, maar de oplossingsruimte is ongelijk verdeeld. Dat wringt.

Meten is weten, maar niet genoeg

De sector is steeds beter geworden in meten en monitoren. Dat is nodig, maar het vergroot ook het zicht op problemen waarvoor nog geen eenvoudige oplossing bestaat. Het risico is dat de discussie blijft hangen in cijfers en normen, terwijl de echte vraag gaat over keuzes.

Welke belasting accepteren we nog. Waar grijpen we in. En wie draagt de kosten.

Van schuldvraag naar handelingsperspectief

Als waterkwaliteit vooral wordt benaderd als een dossier waarin doelen niet worden gehaald, ontstaat al snel een defensieve houding. Terwijl de opgave juist vraagt om samenwerking en lange adem.

Vooruitgang zit niet alleen in het halen van normen, maar ook in het verminderen van risico’s, het beschermen van kwetsbare bronnen en het voorkomen van nieuwe problemen. Dat vraagt om realisme én ambitie.